Category: ಕಾಟಂಕೋಟಿ

ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲಿ ಮಾಸದ್ದೆ ಒಳಿವ ವಸಂತಮಾವ  (ಅಕ್ಷರಾಂಜಲಿ) 4

ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲಿ ಮಾಸದ್ದೆ ಒಳಿವ ವಸಂತಮಾವ (ಅಕ್ಷರಾಂಜಲಿ)

  –ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲಿ ಮಾಸದ್ದೆ ಒಳಿವ ವಸಂತ ಮಾವᵒ– (ಕೊಡಗಿನಗೌರಮ್ಮನ ಸುಪುತ್ರ) ಕೆಲವು ಜೆನ ಈ ಲೋಕಂದ ಹೋಗಿಯಪ್ಪಗ ಅವರ ಹೆಸರೂ ಮಾಸುತ್ತು.ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಜೆನ ರಜ ಸಮಯ ನೆಂಪಿಲ್ಲಿ ಒಳಿತ್ತವು.ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಜೆನರ ದೇಹ ಹೋದರೂ ಜನಮಾನಸಲ್ಲಿ ಸದಾ ಬದುಕ್ಕಿರುತ್ತೊವು. ಈ...

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೬ 2

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೬

ಅಪೂರ್ವಃ ಕೋsಪಿ ಕೋಶೋsಯಂ ವಿದ್ಯತೇ ತವ ಭಾರತಿ। ವ್ಯಯತೋ ವೃದ್ಧಿಮಾಯಾತಿ ಕ್ಷಯಮಾಯಾತಿ ಸಂಚಯಾತ್।। ಅನ್ವಯ: (ಹೇ) ಭಾರತಿ! ತವ ಅಯಂ ಕಃ ಅಪಿ ಅಪೂರ್ವಃ ಕೋಶಃ ವಿದ್ಯತೇ। (ಅಯಂ ಕೋಶಃ) ವ್ಯಯತಃ ವೃದ್ಧಿಂ ಆಯಾತಿ, ಸಂಚಯಾತ್ ವ್ಯಯಂ ಆಯಾತಿ। ಭಾವಾರ್ಥಃ ಸರಸ್ವತಿ...

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೫ 3

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೫

ಸಂಗ್ರಹೈಕಪರಃ ಪ್ರಾಯಃ ಸಮುದ್ರೋsಸ್ತಿ ರಸಾತಲೇ। ದಾತಾರಂ ಜಲದಂ ಪಶ್ಯ ಗರ್ಜಂತಂ ಭುವನೋಪರಿ।। ಅನ್ವಯ: ಪ್ರಾಯಃ ಸಂಗ್ರಹೈಕಪರಃ ಸಮುದ್ರಃ ರಸಾತಲೇ ಅಸ್ತಿ । ದಾತಾರಂ ಜಲದಂ ಭುವನೋಪರಿ ಗರ್ಜಂತಂ ಪಶ್ಯ ।। ಭಾವಾರ್ಥ: ಕಟ್ಟಿ ಮಡುವವಂದ ಕೊಡುವವ ಯಾವಗಳೂ ಮೇಲೆ. ಕೊಡುವವನ ಕೈ...

“ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಶಂಭಟ್ಟನ ರುಜು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-103) 7

“ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಶಂಭಟ್ಟನ ರುಜು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-103)

“ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಶಂಭಟ್ಟನ ರುಜು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-103) ಈ ಗಾದೆ ಓದುವಗ ನಿಂಗೊಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನವಕ್ಕೂ ಅರ್ಥ ಅಕ್ಕು.ಅಪ್ಪು ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪು ಕೊಡುವದಪ್ಪು.ಅದೇಂಗೆ ಈ ಮಾತು ಬಳಕೆಲಿ ಬಂತು ನೋಡುವೊಂ. ಮದಲಿಂಗೆ ಬೇಂಕೂ ಕಮ್ಮಿ. ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಸಾಲ ಕಡಗಟ್ಟು ಮಾಡುದೂ ಕಮ್ಮಿ. ಏನಿದ್ದರೂ ನೆಂಟರಿಷ್ಟರು...

ಶೇಡಿಗುಮ್ಮೆ ವಾಸುದೇವ ಭಟ್ಟ್ರಿಂಗೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಗೌರವ 2

ಶೇಡಿಗುಮ್ಮೆ ವಾಸುದೇವ ಭಟ್ಟ್ರಿಂಗೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಗೌರವ

ಶ್ರೀ ಶೇಡಿಗುಮ್ಮೆ ವಾಸುದೇವ ಭಟ್ಟರ ಪ್ರಸಂಗ ರಚನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಮಗ್ರ ಮಾಹಿತಿಯ ಆನು ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಬೈಲಿಲಿ ಪ್ರಕಟ ಮಾಡಿದ್ದೆ.[ಆಶುಕವಿ ವಾಸುದೇವ ಭಟ್ಟರಿಂಗೆ ಸಪ್ತತಿ ಸಂಭ್ರಮ] ವಾಸುದೇವ ಭಟ್ಟರು ಬರೆದ ಯಕ್ಷ ಕುಸುಮ ಹೇಳುವ ನಾಕು ಪೌರಾಣಿಕ ಪ್ರಸಂಗಗಳ ಗೊಂಚಲಿಂಗೆ ೨೦೧೬...

“ಮೀಸುತ್ತವಂಗೆ ಮೀಸೆ ಭಾರ ಅಕ್ಕೊ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-102) 2

“ಮೀಸುತ್ತವಂಗೆ ಮೀಸೆ ಭಾರ ಅಕ್ಕೊ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-102)

   “ಮೀಸುತ್ತವಂಗೆ ಮೀಸೆ ಭಾರ ಅಕ್ಕೊ?”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-102) ಮದಲಿಂಗೆ  ಮೂಲೆಮನೆ ಚುಬ್ಬಣ್ಣಜ್ಜನ ಮನೆಲಿ ತುಂಬಾಜೆನ. ಕೂಡು ಕುಟುಂಬ. ವರ್ಷವೂ ಮನೆಲಿ ಮದುವೆ,ಉಪನಯನ, ಹೇಳಿ ದೊಡ್ಡಜೆಂಬಾರಲ್ಲದ್ದೆ; ತ್ರಿಕಾಲ ಪೂಜೆ, ಸತ್ಯನಾರಾಯಣ ಪೂಜೆ,ಆಟಿ ತಿಂಗಳ ಹೊಡಾಡಿಕೆ,ಹರಿಸೇವೆ,ದೇವಕಾರ್ಯ, ಹೀಂಗೆ ಗರ್ಗಟ್ಳೆ ಒಂದಲ್ಲದ್ರೆ ಒಂದು ಅನುಪತ್ಯ ಆಗೆಂಡೇ...

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೪ 1

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೪

ಯೋ ನ ಬೃಂಹತಿ ಸಮ್ಮಾನೇ ನಾಪಮಾನೇ ಚ ಕುಪ್ಯತಿ ನ ಕ್ರುದ್ಧಃ ಪರುಷಂ ಬ್ರೂಯಾತ್ ಸ ವೈ ಸಾಧೂತ್ತಮಃ ಸ್ಮೃತಃ   ಅನ್ವಯಾರ್ಥ: ಯಃ(ಆರು) ಸಂಮಾನೇ(ಹೊಗಳುವಗ) ನ ಬೃಂಹತಿ(ಸಂತೋಷಂದ ಉಬ್ಬುತ್ತಯಿಲ್ಲೆಯೋ) ಚ (ಮತ್ತು) ಅಪಮಾನೇ(ಅವಮಾನ ಅಪ್ಪಗ) ನ ಕುಪ್ಯತಿ (ಕೋಪ ಮಾಡ್ತಯಿಲ್ಲೆಯೋ)...

“ಮನೆಂದ ದೊಡ್ಡ ಮೆಟ್ಟುಕಲ್ಲು ಅಪ್ಪಲಾಗ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-101) 10

“ಮನೆಂದ ದೊಡ್ಡ ಮೆಟ್ಟುಕಲ್ಲು ಅಪ್ಪಲಾಗ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-101)

  “ಮನೆಂದ ದೊಡ್ಡ ಮೆಟ್ಟುಕಲ್ಲು ಅಪ್ಪಲಾಗ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-101) ಇದೆಂತಪ್ಪ ಮನೆಂದ ದೊಡ್ಡ ಮೆಟ್ಟುಕಲ್ಲು!.ಹೀಂಗೆ  ಆರಾರು ಮಾಡ್ಳಿದ್ದೊ?. ಎಲ್ಲೋರಿಂಗು ಕಾಂಬ ಮಾತಪ್ಪದು. ಎಂತ ವಿಷಯಕ್ಕೀ ಮಾತು, ನೋಡುವೊᵒ. ಹವ್ಯಕರಲ್ಲಿ ನೆಂಟಸ್ತಿಕೆ ಮಾಡುವಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಕೂಸಿನ ಕೊಡುವಗ ತಮ್ಮಿಂದ ಧನಿಕರಿಂಗೂ  ಕೂಸಿನ ತಪ್ಪಗ ತಮ್ಮಿಂದ...

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೩ 2

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೩

ನಿಂದಂತು ನೀತಿನಿಪುಣಾ ಯದಿ ವಾ ಸ್ತುವಂತು | ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ಸಮಾವಿಶತು ಗಚ್ಛತು ವಾ ಯಥೇಚ್ಛಮ್ || ಅದೈವ ವಾ ಮರಣಮಸ್ತು ಯುಗಾಂತರೇ ವಾ | ನ್ಯಾಯ್ಯಾತ್ ಪಥ: ಪ್ರವಿಚಲಂತಿ ಪದಂ ನ ಧೀರಾಃ ||   ಪದಚ್ಛೇದ:   ನಿಂದಂತು ನೀತಿನಿಪುಣಾಃ...

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೨ 3

ಸುಭಾಷಿತ – ೩೨

 ಪದಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಪದ್ಮಸ್ಯ ಮಿತ್ರೇ ವರುಣಭಾಸ್ಕರೌ।   ಪದಚ್ಯುತಸ್ಯ ತಸ್ಯೈವ ಕ್ಲೇಶದಾಹಕರಾವುಭೌ।।     ಪದಚ್ಛೇದ: ಪದಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಪದ್ಮಸ್ಯ ಮಿತ್ರೇ ವರುಣಭಾಸ್ಕರೌ। ಪದಚ್ಯುತಸ್ಯ ತಸ್ಯ ಏವ ಕ್ಲೇಶದಾಹಕರೌ ಉಭೌ।।   ಅನ್ವಯಾರ್ಥ:   ಪದಸ್ಥಿತಸ್ಯ(ತನ್ನ ಸ್ಥಾನ/ಪದವಿಯಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪ) ಪದ್ಮಸ್ಯ(ತಾವರೆಗೆ) ವರುಣಭಾಸ್ಕರೌ (ನೀರೂ ಸೂರ್ಯನೂ)...

“ಕೈಲಿ ಬೆಣ್ಣೆ ಮಡಗೆಂಡು ತುಪ್ಪ ಹುಡುಕ್ಕಿದಾಂಗೆ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-100) 6

“ಕೈಲಿ ಬೆಣ್ಣೆ ಮಡಗೆಂಡು ತುಪ್ಪ ಹುಡುಕ್ಕಿದಾಂಗೆ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-100)

                   “ಕೈಲಿ ಬೆಣ್ಣೆಮಡಗೆಂಡು ತುಪ್ಪ ಹುಡುಕ್ಕಿದಾಂಗೆ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-100) ಕೈಲಿ ಬೆಣ್ಣೆ ಮಡಗೆಂಡು ತುಪ್ಪಕ್ಕೆ ಹುಡುಕ್ಕಿದಾಂಗೆ ಎಂತದಪ್ಪ ಇದರ ಅರ್ಥ.ಅದುವೋ ಹೇಂಗೆ ನೋಡುವೊಂ. ಮದಲಿಂಗೆ ಒಂದಾರಿ ಅಪ್ಪನ ಕಾಂಬಲೇದು ಅಪ್ಪನ ಚಙಾಯಿ ಒಬ್ಬ ಬಂದᵒ. ಹೀಂಗೆ ಮಾತಾಡ್ತಾ “ಶಂಭುಕುಞ್ಞಿ ಭಾವ, ಎನ್ನ ಮಗಳಿಂಗೆಲ್ಲಿಯಾರೂ...

“ಬಳ್ಳಿ ಇಲ್ಲದ್ದೆ ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕುವದು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-99) 8

“ಬಳ್ಳಿ ಇಲ್ಲದ್ದೆ ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕುವದು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-99)

“ಬಳ್ಳಿ ಇಲ್ಲದ್ದೆ ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕುವದು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-99) ಎನ್ನಪ್ಪᵒ ಮಗಳಕ್ಕಳ ಮನಗೆ ಬತ್ತರೆ ಒಂದು ದಿನ ನಿಂಬಾಂಗೆ ಬಪ್ಪದು.ಬಂದ ದಿನವೇ ಹೋಪಲೂ ಇಲ್ಲೆ. ಎಂಗೊ ಬಿಡ್ಳೂ ಇಲ್ಲೆ. ಹೀಂಗಿಪ್ಪಗ ಒಂದು ದಿನ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಬಂದೊವು ;ಉಂಡಿಕ್ಕಿ ರಜ್ಜ ಹೊತ್ತು ಪಟ್ಟಾಂಗ ಹೊಡದಿಕ್ಕಿ , ...

“ಹೂಗು ಕೊಡ್ತಲ್ಲಿ ಹೂಗಿನ ಎಸಳು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-98) 7

“ಹೂಗು ಕೊಡ್ತಲ್ಲಿ ಹೂಗಿನ ಎಸಳು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-98)

“ಹೂಗು ಕೊಡ್ತಲ್ಲಿ ಹೂಗಿನ ಎಸಳು”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-98) ಒಂದಾರಿ ಎಂತದೋ ಜೆಂಬಾರದ ಸಂದರ್ಭಲ್ಲಿ ಎನ್ನಪ್ಪᵒ  ಆರಿಂಗೋ ದಕ್ಷಿಣೆ ಕೊಡುವಗ “ಇದು ಹೂಗು ಕೊಡ್ತಲ್ಲಿ ಹೂಗಿನ ಎಸಳು ಭಾವ” ಹೇಳಿದೊವು. ಎಂತರ ಇದು! ಹೂಗು ಕೊಡ್ತಲ್ಲಿ ಹೂಗಿನ ಎಸಳು!!?. ಎನ ಕುತೂಹಲ ಹುಟ್ಟಿತ್ತು. ಅದುವೋ?...

“ಮನೆ ಕಟ್ಟಿದವ ಬಲ್ಲ, ಮದುವೆ ಮಾಡಿದವ ಬಲ್ಲ೦”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-97) 15

“ಮನೆ ಕಟ್ಟಿದವ ಬಲ್ಲ, ಮದುವೆ ಮಾಡಿದವ ಬಲ್ಲ೦”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-97)

  “ಮನೆಕಟ್ಟಿದವᵒ ಬಲ್ಲᵒ ಮದುವೆ ಮಾಡಿದವᵒ ಬಲ್ಲᵒ”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-97) ಮನೆ ಕಟ್ಟೆಕ್ಕಾರೂ ಮದುವೆ ಮಾಡೆಕ್ಕಾರೂ ಎಳ್ಪದ ಕೆಲಸವೇನೂ ಅಲ್ಲ.ಈಗ ಕಾಂಟ್ರೆಕ್ಟರುಗೊ ಇದ್ದವು ಬೇಕಾದಷ್ಟು!.  ಕೈಲಿ ತಕ್ಕಷ್ಟು ಪೈಸ ಇದ್ದರೆ; ಸೈಟು ತೆಗದತ್ತು, ಕಾಂಟ್ರೆಕ್ಟರನ ನಂಬರಿಂಗೆ ದೆನಿಗೇಳಿತ್ತು. ಅದೇನೂ ಕಷ್ಟ ಅಲ್ಲಾಳಿ ಕಾಂಗು!....

“ಸುಟ್ಟವು ತಿಂದರೆ ಸಾಲದೊ, ಗುಳಿ ಎಣುಸೆಕ್ಕೊ?”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-96) 19

“ಸುಟ್ಟವು ತಿಂದರೆ ಸಾಲದೊ, ಗುಳಿ ಎಣುಸೆಕ್ಕೊ?”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-96)

“ಸುಟ್ಟವು ತಿಂದರೆ ಸಾಲದೊ,ಗುಳಿ ಎಣುಸೆಕ್ಕೊ?”-(ಹವ್ಯಕ ನುಡಿಗಟ್ಟು-96) ಎನ್ನಪ್ಪᵒ ಹೇಳೆಂಡಿದ್ದ ಮಾತು ನೆಂಪಾವುತ್ತು. ಸೀರೆಯೋ,ಅಂಗಿ,ವೇಸ್ಟಿಯೋ ತಂದಪ್ಪಗ ಬಿಡುಸಿ ನೋಡಿಕ್ಕಿ ಎಂಗೊ “ಅದರ ಕ್ರಯ ಎಷ್ಟು?”ಕೇಳಿದರೆ.. “ಕ್ರಯ ಎಷ್ಟೊ, ಸುಟ್ಟವು ತಿಂದರೆ ಸಾಲದೊ  ನಿನ ಗುಳಿ ಎಣುಸುವ ಕೆಲಸ ಎಂತಕೆ!?”. ಕೇಳುಗಿದ. ಹೀಂಗೊಂದಿನ ಎನ್ನ...